Γράφει ο Γεώργιος Γκόνης

Χειρουργός, Διδάκτωρ Πανεπιστημίου Αθηνών

Συνηθισμένες ερωτήσεις και απλές απαντήσεις για ένα σοβαρό πρόβλημα



Ε: Πόσο συχνός είναι σήμερα ο καρκίνος του μαστού;

Α: Μία στις δέκα γυναίκες αναμένεται να εμφανίσει καρκίνο του μαστού κατά τη διάρκεια της ζωής της. Πρακτικά ο κίνδυνος αρχίζει μετά την ηλικία των 35 έως 40 ετών και βαίνει συνεχώς αυξανόμενος.

Ε: Ποίοι παράγοντες με επιβαρύνουν και αυξάνουν την πιθανότητα εμφάνισης καρκίνου του μαστού;

Α: Σημαντικότερος παράγοντας κινδύνου είναι η κληρονομική επιβάρυνση, ακολουθούν η ατεκνία, η παχυσαρκία, η πρώιμη εμμηναρχή και καθυστερημένη εμμηνόπαυση, ο μη θηλασμός, η παρατεταμένη χρήση ορμονών μετά την εμμηνόπαυση.

Ε: Υπάρχουν τρόποι για να μειωθεί ο κίνδυνος εμφάνισης καρκίνου του μαστού;

Α: Η πρώιμη και πολλαπλή μητρότητα καθώς και ο θηλασμός ασκούν προστατευτική επίδραση. Επίσης, η δίαιτα που είναι πλούσια σε φρούτα και λαχανικά και χαμηλής περιεκτικότητας σε κορεσμένα λίπη, φαίνεται ότι προστατεύει.

Ε: Υπάρχει τρόπος να εξαλειφθεί τελείως η πιθανότητα εμφάνισης καρκίνου του μαστού;

Α: Όχι, δεν υπάρχει εμβόλιο για την πρωτογενή πρόληψη του καρκίνου του μαστού. Καμία γυναίκα δεν μπορεί να εξαιρεθεί από τον κίνδυνο.

Ε: Μήπως πρέπει να υποβληθώ σε γονιδιακό έλεγχο για να διαπιστωθεί εάν θα πάθω καρκίνο του μαστού;

Α: Όχι. Ο γονιδιακός έλεγχος πρέπει να γίνεται σε περιπτώσεις σοβαρών ενδείξεων γονιδιακής διαταραχής και στα πλαίσια ερευνητικού πρωτοκόλλου.

Ε: Τι πρέπει να κάνω ώστε έγκαιρα να διαγνωστεί η ύπαρξη κακοήθειας;

Α: Η έγκαιρη διάγνωση εξασφαλίζεται με τον συνδυασμό τριών μεθόδων
Την αυτοεξέταση των μαστών από την ίδια τη γυναίκα.
Την κλινική εξέταση από ειδικό γιατρό
Τη μαστογραφία

Ε: Πότε πρέπει να γίνονται αυτές οι εξετάσεις;

Α: Η αυτοεξέταση πρέπει να γίνεται μια φορά το μήνα, την όγδοη με δέκατη ημέρα του κύκλου, σύμφωνα με τις υποδείξεις του ειδικού και να αρχίζει από νεαρή ηλικία.
Η κλινική εξέταση από τον ειδικό ιατρό συνιστάται μια φορά τον χρόνο αρχίζοντας από την ηλικία των 35-40 ετών.
Η μαστογραφία συνιστάται, ανάλογα με την ηλικία, κάθε 1-2 χρόνια σύμφωνα με την υπόδειξη του ιατρού, μετά την ηλικία των 38-40 ετών.
Όλες οι γυναίκες, μετά από μια ορισμένη ηλικία, θα πρέπει να εντάσσονται σε πρόγραμμα μαζικού προληπτικού ελέγχου.

Ε: Μήπως το μεσοδιάστημα του ενός έτους από κάθε εξέταση και μαστογραφία είναι πολύ μεγάλο;

Α: Όχι. Στα αρχικά στάδια ο καρκίνος του μαστού αναπτύσσεται αργά έως πολύ αργά.

Ε: Μήπως αντί της μαστογραφίας είναι προτιμότερο το υπερηχογράφημα;

Α: Όχι, το υπερηχογράφημα δεν μπορεί να υποκαταστήσει τη μαστογραφία για την έγκαιρη διάγνωση ύποπτης βλάβης, πολλές φορές όμως χρησιμοποιείται επικουρικά στην ερμηνεία των ευρημάτων της μαστογραφίας.

Ε: Εάν διαπιστωθεί κακοήθεια, θα πρέπει να υποβληθώ σε μαστεκτομή;

Α: Όχι, αν η διάγνωση γίνει έγκαιρα και η βλάβη είναι μικρή σε μέγεθος, τότε αρκεί η απλή ογκεκτομή.

Ε: Δεν απαιτείται άλλη συμπληρωματική θεραπεία;

Α: Ανάλογα με τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του όγκου εφαρμόζεται χημειοθεραπεία και ακολούθως ορμονοθεραπεία. Η απλή εκτομή του όγκου κατά κανόνα συμπληρώνεται και από ακτινοβολία.

Ε: Τελικά πόσο ωφελεί την γυναίκα η έγκαιρη διάγνωση του καρκίνου του μαστού;

Α: Στις χώρες που οι γυναίκες ακολούθησαν το πρόγραμμα μαζικού προληπτικού ελέγχου, όπως περιγράψαμε, παρατηρήθηκε θεαματική μείωση της θνησιμότητας από καρκίνο του μαστού. Είναι αποδεδειγμένο ότι η έγκαιρη διάγνωση εξασφαλίζει την ανατομική ακεραιότητα της γυναίκας και διασώζει τη ζωή της.

Μη φοβάστε τον καρκίνο του μαστού εάν τον διαγνώσουμε έγκαιρα.